Nadelen te hoge solvabiliteit: een onderschat risico
Een hoge solvabiliteit wordt vaak gezien als positief: het betekent dat een bedrijf een groot deel van zijn activiteiten financiert met eigen vermogen in plaats van schulden. Toch zijn er ook duidelijke nadelen van een te hoge solvabiliteit. Bedrijven die extreem risicomijdend zijn en nauwelijks externe financiering gebruiken, lopen kansen mis op groei, innovatie en zelfs belastingvoordelen. In dit artikel gaan we dieper in op waarom een té sterke balanspositie soms tegen je kan werken, en hoe ondernemers de juiste balans vinden.
wat solvabiliteit precies inhoudt
Voordat we de nadelen bespreken, is het belangrijk om te begrijpen wat solvabiliteit is. Het is de verhouding tussen het eigen vermogen en het totale vermogen van een onderneming. Het laat zien in hoeverre een bedrijf in staat is om al zijn schulden op de lange termijn terug te betalen.
Een solvabiliteitsratio van bijvoorbeeld 40% betekent dat 40% van het bedrijf wordt gefinancierd met eigen geld, en 60% met vreemd vermogen.
Te lage solvabiliteit betekent een groter risico voor schuldeisers en banken.
Te hoge solvabiliteit kan juist wijzen op te weinig benutting van financiële mogelijkheden.
Lees ook deze artikelen
de eerste nadelen van een te hoge solvabiliteit
Veel ondernemers focussen op het voorkomen van een lage solvabiliteit, maar staan minder stil bij de risico’s van een te hoge verhouding. Enkele directe nadelen zijn:
Gemiste belastingvoordelen: rente op leningen is vaak fiscaal aftrekbaar. Bij weinig vreemd vermogen mis je die aftrekpost.
Lage hefboomwerking: door bijna alles met eigen vermogen te financieren, gebruik je de kracht van schuld als groeiversneller niet.
Onbenut kapitaal: geld dat in het bedrijf zit, levert soms minder rendement op dan alternatieve investeringen zouden doen.
Zoals ConnectZakelijk.nl aangeeft, kan het te risicomijdend inzetten van eigen middelen de slagkracht van een onderneming beperken.
waarom banken en investeerders ook kritisch kijken
Een hoge solvabiliteit lijkt aantrekkelijk voor banken, maar kan juist een signaal zijn dat een bedrijf té conservatief opereert. Voor investeerders kan dit betekenen dat het rendement op kapitaal lager uitvalt dan in de sector gebruikelijk is.
Banken kunnen zich afvragen of het bedrijf groeikansen laat liggen.
Investeerders zien liever dat geld actief wordt ingezet om rendement te maken.
Het imago kan ontstaan dat de onderneming “veilig speelt” en daardoor minder innovatief is.
nadelen te hoge solvabiliteit in relatie tot groei
Een van de grootste nadelen is dat bedrijven met een te hoge solvabiliteit vaak langzamer groeien. Door geen gebruik te maken van externe financiering, moeten alle investeringen uit eigen middelen komen. Dit kan leiden tot:
Gemiste marktkansen: uitbreidingen of overnames worden uitgesteld.
Vertraagde innovatie: nieuwe producten of digitalisering vergen vaak kapitaal.
Concurrentienadeel: bedrijven die wél met een gezonde mix van vreemd vermogen werken, kunnen sneller schakelen.
fiscale en financiële beperkingen
Te hoge solvabiliteit kan ook leiden tot nadelige fiscale posities.
Geen renteaftrek – waar bedrijven met leningen fiscale voordelen genieten, mist een volledig eigen-gefinancierd bedrijf die aftrek.
Hogere belastingdruk – winst blijft in het bedrijf, waardoor de belastingdruk relatief zwaar kan zijn.
Onbenutte fiscale strategieën – zoals het spreiden van financiering en het benutten van renteaftrek om liquiditeit vrij te maken.
"TIP"
hoe stakeholders solvabiliteit beoordelen
Voor aandeelhouders en zakenpartners is niet alleen stabiliteit belangrijk, maar ook rendement. Een te hoge solvabiliteit betekent vaak dat de onderneming veel kapitaal aanhoudt zonder het optimaal te benutten. Dit kan leiden tot vragen als:
Waarom wordt er niet meer geïnvesteerd in groei?
Is het management te risicomijdend?
Wordt het rendement op eigen vermogen wel gemaximaliseerd?
Een te sterke balanspositie kan dus leiden tot reputatierisico: het beeld dat een bedrijf kansen laat liggen.
balans vinden tussen zekerheid en rendement
Het is belangrijk dat ondernemers de juiste balans vinden. Een gezonde solvabiliteit geeft zekerheid, maar laat ook ruimte voor financiering. De kunst is om voldoende eigen vermogen te hebben voor stabiliteit, maar tegelijk externe middelen slim te gebruiken voor groei.
Een richtlijn die vaak wordt gehanteerd:
30–40% solvabiliteit: solide en gezond.
50% en hoger: erg sterk, maar let op de mogelijke nadelen.
70% of meer: mogelijk te conservatief, afhankelijk van de sector.
voorbeelden van nadelen in de praktijk
Bedrijven met te hoge solvabiliteit komen in verschillende situaties terecht:
Familiebedrijven: vaak gefinancierd uit eigen middelen, waardoor kansen op internationalisering gemist worden.
Dienstverleners: houden grote reserves aan, terwijl digitalisering juist kapitaalinvesteringen vereist.
Productiebedrijven: investeren pas laat in machines omdat externe leningen worden vermeden, met als gevolg achterstand in efficiëntie.
Deze voorbeelden tonen hoe een té sterke balanspositie indirect kan leiden tot verlies van marktaandeel.
tips om nadelen van te hoge solvabiliteit te beperken
Ondernemers die zich in dit scenario herkennen, kunnen actief maatregelen nemen.
Herzie de financieringsstructuur – kijk of vreemd vermogen strategisch kan worden toegevoegd.
Investeer in groei – gebruik reserves voor innovatie, overnames of digitalisering.
Analyseer rendement op eigen vermogen – toets of je middelen wel voldoende opleveren.
Overleg met een financieel adviseur – zoek naar balans tussen zekerheid en rendement.
Door dit gestructureerd aan te pakken, benut je de kracht van je eigen vermogen, zonder kansen te laten liggen.
Lees ook deze artikelen
rol van sector en marktomstandigheden
Of een hoge solvabiliteit nadelig is, hangt ook af van de sector.
In kapitaalintensieve sectoren zoals industrie en transport is vreemd vermogen normaal en zelfs nodig om concurrerend te blijven.
In dienstverlenende sectoren kan een hogere solvabiliteit minder problemen geven, maar kan het rendement alsnog laag zijn.
Bij snelle groeimarkten zoals technologie of e-commerce werkt te hoge solvabiliteit vaak remmend, omdat concurrenten sneller investeren met geleend geld.
Daarom is het belangrijk om altijd sector-specifiek te kijken.
toekomstgericht kijken naar solvabiliteit
Een bedrijf dat alleen kijkt naar stabiliteit, riskeert achter te lopen op de toekomst. Ondernemers die hun solvabiliteit slim inzetten, kunnen stabiliteit combineren met flexibiliteit.
Vraagstukken die hierbij horen zijn:
Hoeveel vreemd vermogen past bij onze strategie?
Welke investeringen leveren het hoogste rendement op?
Hoe communiceren we onze keuzes naar investeerders en banken?
Door solvabiliteit te koppelen aan een langetermijnvisie, wordt het een strategisch instrument in plaats van alleen een kengetal.
nadelen te hoge solvabiliteit in relatie tot innovatie
Een ander onderbelicht nadeel is dat bedrijven met te hoge solvabiliteit vaak minder vernieuwen. Investeringen in digitalisering, verduurzaming of productontwikkeling worden uitgesteld of minimaal gedaan. Dit kan leiden tot:
Verminderd concurrentievermogen.
Problemen bij het aantrekken van jong talent dat waarde hecht aan innovatie.
Moeilijkheden bij het voldoen aan veranderende klantbehoeften.
Voor moderne ondernemers is innovatie echter onmisbaar, en een te hoge solvabiliteit kan dit onbewust afremmen.
samengevat
De nadelen van te hoge solvabiliteit zijn vaak minder zichtbaar dan de gevaren van een lage solvabiliteit, maar minstens zo belangrijk. Het risico is dat bedrijven te conservatief worden, groeimogelijkheden missen en hun rendement verlagen. Voor ondernemers ligt de uitdaging in het vinden van de juiste balans, waarbij solvabiliteit zowel zekerheid biedt als ruimte laat voor dynamiek en ontwikkeling.
Franca Visser
Franca Visser is een ervaren schrijver en expert op het gebied van bedrijfsvoering en digitale innovatie. Als vaste auteur voor ConnectZakelijk.nl deelt zij inzichten over ondernemerschap, technologische ontwikkelingen en strategisch leiderschap. Met een heldere schrijfstijl en praktische benadering ondersteunt ze professionals en organisaties bij het maken van toekomstgerichte keuzes in een dynamisch zakelijk landschap.